SKKN Biện pháp rèn luyện kĩ năng phát âm chuẩn l/n cho học sinh lớp 2 (GV: Nguyễn Thị Tú - Năm học 2021-2022)

pdf 17 trang Chi Mai 18/03/2026 301
Bạn đang xem tài liệu "SKKN Biện pháp rèn luyện kĩ năng phát âm chuẩn l/n cho học sinh lớp 2 (GV: Nguyễn Thị Tú - Năm học 2021-2022)", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
 MỤC LỤC 
 Nội dung Trang 
I. PHẦN MỞ ĐẦU.......................................................................... 2 
1. Lí do chọn đề tài.......................................................................... 2 
2. Mục đích nghiên cứu................................................................... 2 
3. Nhiệm vụ nghiên cứu................................................................... 3 
4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu................................................... 3 
5. Phương pháp nghiên cứu............................................................. 3 
II. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU....................................................... 3 
1. Cơ sở lí luận................................................................................. 3 
2. Cơ sở thực tiễn............................................................................ 4 
3. Các biện pháp rèn kĩ năng phát âm chuẩn l/n ..................................... 6 
3.1. (Biện pháp 1: Phân loại nhóm học sinh đọc sai l/n, giúp học 
sinh phát hiện lỗi sai, có mong muốn điều chỉnh để phát âm 
đúng)............................................................................................... 6 
3.2. (Biện pháp 2 : Hướng dẫn cách phát âm và vị trí phát âm của 
âm l/n)............................................................................................. 7 
3.3. (Biện pháp 3 : Sửa đọc lỗi phát âm sai một số tiếng, từ khó).... 11 
3.4. (Biện pháp 4 : Tổ chức luyện phát âm theo nhóm, theo cặp đôi 
trong các giờ học, giờ ra chơi, giờ nghỉ giải lao)............................ 11 
3.5. (Biện pháp 5 : Phối hợp với gia đình trong việc sửa lỗi phát âm 
cho học sinh).................................................................................... 12 
III. KẾT QUẢ VÀ ỨNG DỤNG.............................................................. 13 
1. Kết quả..................................................................................................... 13 
2. Ứng dụng................................................................................................. 15 
IV. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ............................................................. 15 
1. Kết luận.................................................................................................... 15 
2. Kiến nghị.................................................................................................. 16 
TÀI LIỆU THAM KHẢO..................................................................... 17 
 2 
I. PHẦN MỞ ĐẦU 
 1. Lý do chọn biện pháp 
 Năm học 2021-2022 là năm học mà toàn bộ SGK khối lớp 2 thay đổi. Áp 
dụng chương trình thay SGK lớp 2 theo chương trình GDPT 2018, môn tiếng 
Việt có nhiều điểm khác biệt so với SGK chương trình cũ, cụ thể như: chuyển 
từ chú trọng truyền thụ kiến thức sang giúp học sinh hình thành, phát triển 
toàn diện phẩm chất và năng lực; đa dạng hóa các hình thức tổ chức và 
phương tiện dạy học; cũng vào năm học này, tôi được phân công trực tiếp 
giảng dạy lớp 2, là một giáo viên giảng dạy lớp 2 nhiều năm từ bộ sách cũ đến 
bộ sách mới, từ trang lứa học sinh này tới trang lứa học sinh khác tôi đã nhận 
thấy nhiều học sinh còn phát âm sai, nói ngọng rất nhiều, đọc chưa diễn cảm, 
chưa đúng ngữ điệu và còn đọc chưa lưu loát, trôi chảy. Điều này làm ảnh 
hưởng nhiều đến chất lượng kĩ năng đọc ở tiểu học nói chung và lớp 2 nói 
riêng. Bên cạnh đó đa số học sinh lớp 2 do tôi phụ trách đều mắc phải lỗi phát 
âm l/n. Các em không phân biệt được sự khác nhau giữa âm /l/ và âm /n/. 
 Khi tổ chức các hoạt động trong giờ Đọc (năm học 2021-2022 theo 
GDPT 2018 phân môn Tập đọc được đổi tên thành phân môn Đọc) giáo viên 
còn nhiều lúng túng. Do vậy mà hiệu quả giờ dạy chưa cao, khó đạt được mục 
tiêu bài học, học sinh cũng khó phát huy được khả năng đọc cũng như phát 
triển được ngôn ngữ của mình. Với thực trạng như vậy, tôi đã tìm hiểu, 
nghiên cứu để tìm ra “Biện pháp rèn luyện kĩ năng phát âm chuẩn l/n cho 
học sinh lớp 2.” 
 2. Mục đích nghiên cứu 
 Qua việc phân biệt đúng phụ âm đầu l/n học sinh sẽ đọc được các bài tập 
đọc một cách lưu loát, trôi chảy, đọc diễn cảm, đúng ngữ điệu hơn. Từ đó khi 
viết chính tả nếu các em bắt gặp những từ có phụ âm đầu l/n thì cũng sẽ viết 
một cách dễ dàng hơn, việc làm các bài tập chính tả điền l/n cũng làm một 
cách nhanh chóng và chính xác. Từ đó nâng cao năng lực tự học và làm bài 
tập đúng, phẩm chất chăm học chăm làm. 3 
 Khi học sinh phân biệt đúng phụ âm đầu l/n cũng là góp phần rèn cho 
học sinh kĩ năng : nghe, nói, đọc, viết, phát triển vốn từ cho học sinh, giúp 
học sinh biết lựa chọn từ ngữ và sử dụng biện pháp đã học vào việc học. Để 
học sinh đọc được một bài văn hay, lưu loát,diễn cảm, hiểu đúng nghĩa của 
câu từ cũng chính là học sinh học tốt môn tiếng Việt và giúp các em phát triển 
toàn diện cả về kiến thức, kĩ năng- năng lực- phẩm chất. 
 3. Nhiệm vụ nghiên cứu 
 Phân tích thực trạng về kĩ năng phát âm chuẩn l/n cho HS lớp 2 tại đơn vị 
tôi công tác, chỉ ra các hạn chế và nguyên nhân. 
 Chỉ ra các biện pháp chính khắc phục những hạn chế mà thực trạng đã nêu, 
hiệu quả mà các biện pháp mang lại cho chất lượng học sinh lớp tôi chủ nhiệm. 
 4. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 
 Đối tượng nghiên cứu: Các biện pháp rèn luyện kĩ năng phát âm chuẩn 
l/n cho học sinh lớp 2. 
 Phạm vi nghiên cứu: Tất cả học sinh lớp 2E đơn vị tôi công tác trong thời 
gian từ tháng 9 năm 2021 đến hết tháng 2 năm 2022. 
 5. Phương pháp nghiên cứu 
 - Phương pháp hỏi đáp. 
 - Phương pháp trực quan. 
 - Phương pháp thảo luận nhóm. 
 - Phương pháp gợi mở. 
 - Phương pháp đặt vấn đề. 
II. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 
 1. Cơ sở lí luận 
 Dạy đọc có ý nghĩa rất to lớn ở tiểu học. Đọc trở thành một đòi hỏi cơ bản 
đầu tiên đối với mỗi người đi học. Đầu tiên trẻ phải học đọc, sau đó các em 
phải đọc để học. Đọc là công cụ để học tập các môn học. Đọc tạo ra hứng thú 
và động cơ học tập. Nó là khả năng không thể thiếu được của con người thời 
đại văn minh. 4 
 Chính vì vậy, trường tiểu học có nhiệm vụ dạy đọc cho học sinh một cách 
có kế hoạch và có hệ thống. Tập đọc với tư cách là một phân môn của môn 
tiếng việt ở tiểu học có nhiệm vụ đáp ứng yêu cầu này. Đó là hình thành và 
phát triển năng lực đọc cho học sinh. 
 Thông qua việc dạy đọc phải làm cho học sinh thích đọc và thấy rằng khả 
năng đọc là có ích lợi cho các em trong cả cuộc đời. Phải làm cho học sinh 
thấy đó là một trong những con đường đặc biệt để tạo cho mình một cuộc 
sống trí tuệ đầy đủ và phát triển. Việc dạy đọc sẽ giúp các em hiểu biết hơn, 
bồi dưỡng ở các em lòng yêu cái thiện và cái đẹp, dạy cho các em biết suy 
nghĩ một cách lôgic cũng như biết tư duy có hình ảnh. Dạy đọc không chỉ 
giáo dục tư tưởng đạo đức mà còn giáo dục tính cách, thị hiếu thẩm mỹ cho 
học sinh . 
 Muốn đọc đúng, đọc diễn cảm thì trước hết giáo viên cần luyện phát âm 
đúng cho học sinh tiểu học. Muốn vậy, trước hết và thực chất phải giải quyết 
vấn đề phương ngữ. Mục tiêu của chúng ta là vươn đến một tiếng nói dân tộc 
Việt thống nhất, đẹp đẽ về mặt âm thanh. Muốn như vậy, chúng ta cần luyện 
cho học sinh phát âm chuẩn, đọc đúng đọc hay. 
 Phát âm chuẩn sẽ được nhiều cái lợi trước hết nó giúp học sinh viết đúng 
chính tả sau đó còn giúp học sinh phát âm dễ dàng hơn khi học ngoại ngữ và 
học các môn học khác. 
 Dựa vào tâm lý của người bản ngữ, chúng ta có thể chia các trường hợp 
phát âm lệch chuẩn chữ viết thành hai nhóm: Nhóm lỗi phát âm và nhóm biến 
thể phương ngữ. Chúng ta chỉ luyện cho các trường hợp được xem là mắc lỗi, 
nói không tròn tiếng. Còn nhìn chung, học sinh tiểu học hay mắc lỗi đọc thiếu 
âm đệm. 
 2. Cơ sở thực tiễn 
 Trong thời đại bùng nổ thông tin thì biết đọc càng quan trọng vì nó sẽ 
giúp người ta sử dụng nguồn thông tin. Đọc chính là học, học nữa, học mãi. 
Đọc để tự học, học cả đời. Vì vậy, dạy đọc có ý nghĩa rất quan trọng. 5 
 Trước khi áp dụng biện pháp, tôi lập bảng đánh giá việc phát âm n/l của 
học sinh: 
 Bảng tổng hợp các lỗi HS mắc phải 
 Thời gian khảo sát : Đầu năm học 
 Lớp 2E - Tổng số HS: 34 em 
 Số học sinh 
 Các lỗi học sinh mắc phải Số lượng % 
 Phát âm sai phụ âm đầu l 4 11,7 
 Phát âm sai phụ âm đầu n 3 8,8 
 Phát âm sai cả phụ âm đầu l/n 12 32,3 
 Phát âm đúng phụ âm đầu l/n 15 47,2 
 Với thực trạng như vậy, tôi đã tìm hiểu, nghiên cứu để tìm ra một số hạn 
chế, nguyên nhân lỗi phát âm của học sinh nhằm tìm ra các giải pháp phù hợp 
để khắc phục tình trạng phát âm sai phụ âm đầu l/n đạt hiệu quả: 
 - HS không biết mình phát âm sai, không quan tâm tới lỗi phát âm của 
mình hoặc của các bạn trong lớp. Vì các em phát âm sai thừng ngày đã thành 
thói quen, một số quan điểm việc phát âm sai không ảnh hưởng đến khả năng 
diễn đạt của lời nói và kết quả học tập. 
 - Một số em phát hiện ra mình phát âm sai nhưng không biết cách sửa do 
các em không nắm được cách thức phát âm chuẩn. 
 - Nhiều học sinh phát âm sai do không hiểu nghĩa hoặc lẫn nghĩa của một 
số từ ngữ đặc biệt, ít gặp. 
 - Học sinh phát âm sai nhưng có ít cơ hội được sửa vì chưa biết phối hợp, 
hỗ trợ của các bạn trong lớp. 
 - Nhiều em phát âm sai do thói quen của gia đình hoặc gia đình, người 
thân không quan tâm chỉ ra lỗi và sửa cho các em. 
 6 
 3. Các biện pháp 
 3.1. Biện pháp: phân loại nhóm học sinh đọc sai l/n, giúp học sinh phát 
hiện lỗi sai, có mong muốn điều chỉnh để phát âm đúng 
 Tôi nhận thấy người giáo viên tiểu học là người thầy đầu tiên đặt nền 
móng trang bị cho các em ý thức về chuẩn ngôn ngữ và chuẩn văn hoá đồng 
thời ở trường Tiểu học có điều kiện rèn cho học sinh phát âm chuẩn, bởi trong 
chương trình học có phân môn học vần, Tập đọc. Nhận thấy tình trạng hạn 
chế của học sinh như vậy, tôi đã nghiên cứu, tìm hiểu rõ các nguyên nhân dẫn 
đến việc các em phát âm sai phụ âm đầu l/n. Việc xác định rõ được các 
nguyên nhân sẽ giúp chúng ta tìm ra được phương pháp dạy học phù hợp với 
từng đối tượng học sinh đồng thời lựa chọn những thủ pháp dạy học cụ thể và 
thực hiện dạy ở lớp để nâng cao chất lượng dạy và học, giúp học sinh hình 
thành kĩ năng đọc đúng, phân biệt đúng phụ âm đầu l/n. 
 Thông qua buổi họp PHHS đầu năm, được gặp gỡ trao đổi trực tiếp với PH, 
kết hợp với quá trình giảng dạy trên lớp tôi đã tìm hiểu được một số nguyên 
nhân chủ yếu dẫn tới việc các em còn phát âm sai phụ âm đầu l/n như sau: 
 - Việc các em phát âm sai như vậy tôi nghĩ là do môi trường sống và giao 
tiếp của các em có nhiều người mắc lỗi phát âm này, cụ thể như các em : Khang, 
Quang Minh. Hà, Kiên, Thục Quyên, Quỳnh, Thảo,Xuân Dũng, Bảo, Giang, 
 - Địa phương nằm trong vùng có điều kiện kinh tế còn khó khăn. Đa phần 
các em là con nhà lao động nên việc học tập của các em có phần bị hạn chế, 
các em chưa được trang bị đầy đủ sách vở, đồ dùng... khi đến lớp. Việc học ở 
nhà của các em chưa thực sự được quan tâm hoặc do chính ông bà, bố mẹ, 
người thân trong gia đình các em phát âm chưa đúng về phụ âm đầu l/n, cụ 
thể như các em : Hân, Gia Huy, Hưng,Nhật Anh, Khánh Nhật, Minh Quang, 
Hồng, Phong, Hà Anh, 
 - Ngoài ra còn có thể do cấu tạo của bộ máy phát âm bị khiếm khuyết 
bẩm sinh như lưỡi ngắn hoặc dài đều ảnh hưởng đến việc phát âm chưa chuẩn 
hai phụ âm này, cụ thể như: em Minh. 7 
 - Do các em chưa có một tiết học dành riêng để luyện phát âm. 
 3.2. Biện pháp 2: Hướng dẫn cách phát âm và vị trí phát âm của âm l/n 
 Khi học sinh được hướng dẫn cách phát âm và vị trí phát âm các em sẽ 
phân biệt được khi nào đọc là âm /l/và khi nào đọc là âm /n/. Từ đó hình 
thành vốn từ chuẩn cho các em, khi gặp bài tập đọc dài sẽ không mất nhiều 
thời gian chỉnh sửa, học sinh có thể đọc bài một cách lưu loát, trôi chảy. 
Chính vì vậy, tôi đã hướng dẫn học sinh thực hiện các bước sau: 
 Bước 1: Kĩ thuật phát âm l/n 
 + Âm /n/: Trước khi phát âm, đầu lưỡi đặt ở mặt sau của răng làm điểm cản 
hoàn toàn luồng hơi đi ra từ phổi qua khoang miệng, sau bật ra, lưỡi thẳng, 
đầu lưỡi hơi tụt lại, tạo thành âm: Nờ 
 + Âm /l/: Trước khi phát âm, đầu lưỡi ở vị trí lợi hàm trên làm điểm cản một 
phần luồng hơi đi ra từ phổi qua khoang miệng, thoát ra hai bên cạnh của lưỡi, 
đầu lưỡi cong lên, lưỡi chuyển động theo chiều đi xuống, tạo thành âm: Lờ 
 Học sinh thực hành cách phát âm theo nhóm. 8 
 - Phát âm âm /n/, hơi thoát ra mũi. Khi phát âm âm /n/, hơi thoát ra miệng 
sẽ nghe thành l; ngược lại phát âm l, hơi thoát ra mũi sẽ thành n. Thế nên bịt 
mũi, không phát âm chuẩn âm /n/. Trong khi phát âm âm /l/, bịt mũi sẽ chuẩn. 
 Cô giáo cùng các em học sinh luyện cách phát âm. 
 Sau khi hướng dẫn HS kĩ thuật phát âm, tôi cho các em tự luyện tập cá 
nhân tại chỗ. Sau đó tôi tổ chức cho các em luyện theo nhóm vào các giờ Đọc 
phần luyện đọc hoặc vào giờ Chính tả, cũng có khi là vào những giờ ra chơi, 
giờ nghỉ giải lao tôi thường tổ chức cho HS luyện kĩ thuật phát âm để cùng 
nhau quan sát, chia sẻ,thành thạo. 
 Bước 2: HS thực hành phát âm l/n 
 Ví dụ: lo lắng, lo âu, lo ngại, lo nghĩ, lặng im, lặng lẽ, lặng thinh, lặng 
yên, non nớt, năn nỉ, nắn nót, 
 - Tôi tổ chức cho HS làm các phiếu học tập điền vào chỗ chấm l hay n mà 
mình đã chuẩn bị sẵn hoặc có thể cho HS tự ra đề bài cho các bạn cùng làm. 
Sau khi làm xong tôi cho HS đọc đi đọc lại nhiều lần với các từ chứa phụ âm 9 
đầu l/n. Nếu như đã đọc nhiều lần mà HS vẫn ngọng tôi lại tiếp tục hướng dẫn 
và cho HS luyện lại kĩ thuật phát âm. 
 Bước 3: Luyện đọc văn bản có chứa các từ, ngữ có phụ âm đầu l/n 
 Ví dụ: Khi dạy bài tập đọc “ Đi tìm mặt trời ” SGK Tiếng Việt 3, tập 1 ( 
trang 116) 
 Khi phát hiện học sinh phát âm sai một số tiếng hoặc từ như: “muôn loài, 
liếu điếu, rừng nứa, lặn,lim, ” tôi yêu cầu HS thực hiện phát âm lại theo GV. 
Một số học sinh có thể phát âm đúng sau 1 hoặc 2 lần. Tuy nhiên một số học 
sinh vẫn không thể phát âm đúng thì tôi cho học sinh tự kiểm tra xem mình 
đang phát âm âm nào bằng cách sờ tay vào mũi. Nếu phát âm sờ tay vào mũi 
thấy mũi rung thì đó là âm /n/, nếu phát âm sờ tay vào mũi mũi không rung 
thì đó là âm /l/. 
 Sau đó, tôi cho học sinh luyện đọc lại các từ trên bằng cách bịt mũi lại. 
Bằng cách này học sinh có thể phát hiện ra khi bịt mũi mình không thể phát 
âm ra các tiếng có âm đầu /n/ mà chỉ phát âm được các tiếng có âm đầu /l/. 
 Sau khi nắm được cách phát âm đúng các em tích cực, chủ động thi đua 
rèn đọc, biết nhận xét cách đọc của bạn để phát hiện và sửa lỗi khi bạn đọc sai 
đồng thời học tập những bạn đọc tốt. 
 Bước 4: Luyện phát âm l/n qua hoạt động giao tiếp hàng ngày. 
 Khi HS đã quen dần với việc phát âm các từ, GV động viên, khuyến 
khích các em HS tích cực luyện đọc, không chỉ ở trong những tiết học trên 
lớp mà ngay cả trong các hoạt động giao tiếp hằng ngày. GV sưu tầm , chọn 
lọc những câu văn, thơ, câu chuyện ý nghĩa hấp dẫn, hay, vui vẻ, hài hước có 
chứa phụ âm đầu l/n để HS luyện tập. 
 Những lần đầu các em có thể đọc chậm rãi , sau đó để luyện cho việc 
phát âm đúng đi vào phản xạ, các em đẩy dần tốc độ lên và luyện đọc liền 
mạch. Thao tác này sẽ giúp lưỡi của các em thay đổi liên tục và trở nên dẻo 
dai hơn. 10 
Học sinh đọc sách, báo, truyện luyện phát âm đúng l/n. 11 
 3.3. Biện pháp 3 : Sửa đọc lỗi phát âm sai một số tiếng, từ khó 
 Chúng ta sẽ đọc chuẩn hơn khi chúng ta hiểu nghĩa của từ mà chúng ta 
đọc, nói. Như vậy, một cách khác giúp chúng ta có thể sửa lỗi phát âm những 
tiếng có âm đầu /l/, /n/ đó là hướng dẫn học sinh tìm hiểu đúng nghĩa của từ 
đó. Khi phát âm sai âm đầu /l/, /n/ thì tiếng mà chúng ta phát âm sẽ có nghĩa 
hoàn toàn khác nghĩa gốc ban đầu của nó. 
 Ví dụ: + Lo/ no 
 Lo: lo lắng, lo âu; no: ấm no, ăn no, 
 + Lặng/ nặng 
 Lặng: im lặng, lặng lẽ, ; nặng: nặng nề, cân nặng, 
 + Lâu/ nâu 
 Lâu: lâu la, lâu dài, ; nâu: màu nâu. 
 Như vậy, tôi sưu tầm những mẩu chuyện, những tình huống hay, thú vị 
hoặc những phiếu học tập có chứa những từ khó ấy để học sinh có thể phân 
biệt và hiểu đúng ý nghĩa của từ ngữ ấy cũng như hiểu được ý nghĩa của câu 
chuyện. Nếu như học sinh vẫn phát âm sai chúng ta có thể yêu cầu học sinh 
nêu lại nghĩa của từ đó và đặt câu, phát âm cho chuẩn câu có các từ đó. 
 Sau khi được luyện đọc như nhiều lần như vậy, các con sẽ ghi nhớ và mỗi 
lần gặp những từ ngữ có chứa phụ âm đầu l/n các bạn sẽ không còn gặp khó 
khăn nữa. 
 3.4. Biện pháp 4: Tổ chức luyện phát âm theo nhóm, theo cặp đôi trong các 
giờ ra chơi, giờ nghỉ giải lao 
 Để củng cố kĩ hơn cho học sinh cách phát âm chuẩn các tiếng có âm đầu 
/l/, /n/ thì tôi đã tổ chức các hoạt động cặp đôi, hoạt động theo nhóm trong các 
giờ ra chơi. Việc này có thể giúp học sinh hứng thú, tự giác hơn trong quá 
trình luyện phát âm. Tôi thường chuẩn bị cho học sinh một số phiếu học tập, 
tài liệu, các câu thơ, bài thơ và các câu chuyện có nhiều tiếng, từ có phụ âm 
đầu /l/, /n/ để sẵn ở góc học tập của các em. Vừa có thể giúp học sinh tiến bộ 
trong việc đọc, vừa giúp các em hiểu được nhiều điều bổ ích trong cuộc sống. 12 
 Ngoài ra còn giúp các em chủ động, tích cực, phát huy tối đa được vai trò 
của hội đồng tự quản học sinh của các lớp. 
 Học sinh luyện đọc theo nhóm đôi trong giờ giải lao 
 Trong các phiếu học tập, các quyển truyện GV có thể chuẩn bị nội dung 
có chứa các câu, các đoạn thơ có nội dung ý nghĩa, hay, vui vẻ, hài hước sẽ 
thu hút học sinh hơn. Trong giờ chính tả,tôi rèn thói quen hợp tác cặp đôi, đọc 
cho nhau nghe và tìm ra lỗi. 
 3.5. Biện pháp 5: Phối hợp với gia đình trong việc sửa lỗi phát âm cho 
học sinh 
 Đến trường, trong quá trình giao tiếp với thầy cô và các bạn, học sinh đã 
hình thành ý thức phát âm đúng. Khi về nhà, nếu học sinh sống trong môi 
trường mà cả gia đình và những người xung quanh không có ý thức phát âm 
đúng thì HS lại phát âm sai một cách vô thức. Chính vì vậy, vai trò của gia 
đình trong việc sửa lỗi phát âm cho học sinh là hết sức quan trọng. 
 Ngay trong buổi họp phụ huynh đầu năm học, tôi đã tuyên truyên để 
PHHS thấy được hậu quả của việc phát âm sai và trao đổi với phụ huynh các 
biện pháp để rèn phát âm đúng cho học sinh tại gia đình. 13 
 Tôi liên lạc chặt chẽ với PHHS để theo dõi kết quả việc rèn luyện phát âm 
đúng của học sinh đến từng phụ huynh để có biện pháp kịp thời, phù hợp với 
từng đối tượng học sinh bằng cách gặp mặt trực tiếp phụ huynh , trao đổi qua 
zalo nhóm lớp, điều đó sẽ tạo nên mối quan hệ chặt chẽ giữa giáo viên với 
phụ huynh, giữa phụ huynh với học sinh. 
III. KẾT QUẢ VÀ ỨNG DỤNG 
 1. Kết quả 
 Qua quá trình áp dụng biện pháp trên tôi thấy học sinh đã mạnh dạn, tự 
tin, có hứng thú hơn với các tiết học. Số học sinh phát âm sai phụ âm đầu l/n 
đã hạn chế rất nhiều. Quá trình dạy học diễn ra thuận lợi vì đã có sự chuẩn bị 
kĩ của GV và sự hứng thú của học sinh. Khi lỗi phát âm đã được sửa, học sinh 
mạnh dạn,tự tin hơn, tích cực xung phong đọc bài và hứng thú vào tiết học. 
 Trong tiết học, học sinh đều đọc đúng, rõ ràng, lưu loát với cường độ vừa 
phải, ngắt nghỉ hợp lí các dấu câu và cụm từ. Các em tích cực, chủ động thi 
đua rèn đọc, biết nhận xét cách đọc của bạn để phát hiện và sửa lỗi khi bạn 
đọc sai đồng thời học tập những bạn đọc tốt. 14 
 Trong lớp nhiều học sinh có tiến bộ trong việc phát âm các tiếng có phụ 
âm đầu l/n như một số em: Hùng, Thuận, Ngọc Lan, Thanh Thảo, Tuy 
nhiên một số em chưa hoàn toàn sửa được lỗi phát âm với các tiếng có phụ 
âm đầu l/n như em: Thành, Minh Hiếu nhờ sự giúp đỡ của GV và các bạn 
trong lớp đã có tiến bộ. 
 Bảng so sánh các lỗi học sinh phát âm sai phụ âm đầu l/n trước và sau khi 
áp dụng biện pháp rèn luyện phát âm chuẩn l/n cho học sinh lớp 3 
 Thời gian khảo sát : Cuối học kì I 
 Lớp 2E - Tổng số HS: 34 em 
 Trước khi áp dụng Sau khi áp dụng 
 Các lỗi học sinh mắc phải Số % Số % 
 lượng lượng 
 Phát âm sai phụ âm đầu l 4 11,7 0 0 
 Phát âm sai phụ âm đầu n 3 8,8 0 0 
 Phát âm sai cả phụ âm đầu 
 12 32,3 4 11,8 
 l/n 
 Phát âm đúng phụ âm đầu l/n 15 47,2 30 88,2 
 Như vậy, chỉ sau một học kì, không những khả năng đọc của các em tiến 
bộ mà nền nếp lớp cũng đi lên. Nhiều em mạnh dạn, tự tin hơn so với đầu 
năm; tinh thần tự học, tự quản được nâng cao. 
 Tiếng Việt là ngôn ngữ thống nhất. Chính tả Tiếng Việt căn bản là thống 
nhất. Tuy nhiên, Tiếng Việt có nhiều phương ngữ, thổ ngữ nên bên cạnh tính 
thống nhất là chủ đạo của nó còn có những nét dị biệt khá rõ trong cách phát 
âm của ba miền Bắc- Trung- Nam. Mặt khác là do một điểm rất đặc biệt là 
người dân sinh sống phát âm phụ âm đầy l/n còn bị ngọng nhiều. Theo tôi 
muốn thực hiện được một cách có hiệu quả việc phát âm chuẩn l/n cần: 
 - Đòi hỏi chúng ta cần kiên trì, tỉ mỉ, không nôn nóng trong việc rừn 
luyện và luyện phát âm. 15 
 - Phải chú ý rèn luyện để thực hiện 4 đúng: Phát âm đúng,ngắt, nghỉ hơi 
đúng, đọc đúng thanh điệu và đọc đúng từ. 
 - Phải luôn có ý thức rèn đọc, nói trong giao tiếp các tiếng chứa phụ âm l/n. 
 - Phải nhớ nghĩa của từ, “mẹo” ở mặt chữ viết để viết đúng chính tả 
Tiếng Việt 
 Có như vậy thì việc đọc của chúng ta mới thực sự chuẩn mực, đúng và 
có sức hấp dẫn. Tạo tiền đề vững chắc cho học sinh học tốt môn học. 
 2. Ứng dụng 
 Giải pháp đã được áp dụng trong dạy học đối với lớp 2E trong trường và 
các lớp khác trong khối 2 năm học 2021 - 2022. Tôi tin rằng, nếu vận dụng 
sáng kiến kinh nghiệm này một cách nghiêm túc và linh hoạt thì việc dạy và 
học phân môn Tiếng Việt ở trường Tiểu học sẽ đạt những kết quả tiến bộ đáng 
kể. Ngoài ra, sáng kiến kinh nghiệm còn có thể vận dụng ở các cấp học khác. 
IV. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 
 1. Kết luận 
 Qua việc áp dụng biện pháp giáo viên đã quan tâm hơn đến việc sửa lỗi 
và rèn luyện phát âm l/n cho học sinh. Rèn học sinh phát âm đúng qua đó đẩy 
mạnh được hứng thú học phân môn Đọc nói riêng và các môn học khác nói 
chung. Từ đó, nâng cao chất lượng học tập môn Đọc, năng lực tự học và làm 
bài tập đúng. 
 Bên cạnh đó biện pháp còn tạo được mối quan hệ giữa giáo viên với phụ 
huynh. Tạo niềm tin với phụ huynh học sinh về sự tiến bộ của con em mình. 
 Giúp giáo viên và học sinh đạt được mục tiêu bài học, mục tiêu giáo dục 
của lớp. 
 Giúp giáo viên gần gũi, yêu mến học sinh hơn, đến lớp với tâm lí thoải mái. 
 Giải pháp dễ vận dụng, không tốn kém về kinh tế. 
 * Cam kết: Tôi xin cam đoan những biện pháp trên đây là của bản thân 
tôi và thực tế tôi đã áp dụng tại lớp 2E trong năm học 2021-2022. 
 16 
 2. Kiến nghị 
 Để nâng cao chất lượng giáo dục nói chung và việc rèn phát âm cho học 
sinh nói riêng thì cần phải phối hợp tốt giữa gia đình, nhà trường và xã hội. 
 a, Đối với gia đình: 
 - Phải thường xuyên quan tâm, chăm sóc các em cả về trí tuệ lẫn thể chất. 
Hằng ngày, nên bớt chút thời gian kèm cặp các em học tập, trang bị cho các 
em đầy đủ sách vở và đồ dùng học tập. 
 - Động viên con em kịp thời đúng lúc khi con có sự tiến bộ trong học tập. 
Từ đó giúp các em thích học hơn và có ý thức phấn đấu hơn nữa. 
 b, Đối với địa phương : 
 - Thường xuyên quan tâm tới gia đình có hoàn cảnh khó khăn tạo điều 
kiện cho các em được đến trường học hành đầy đủ. 
 - Hàng tháng có các buổi sinh hoạt dành cho thiếu nhi, tổ chức các hội thi 
"Đọc hay, viết đẹp'' ngay ở trong thôn xóm mình. 
 - Các buổi chiều tối nên mở đài phát thanh chương trình dành cho thiếu 
nhi, nêu gương những học sinh có ý thức vượt khó để đạt được kết quả tốt 
trong học tập . 
 Trân trọng cảm ơn! 
 TP Bắc Giang, ngày 12 tháng 10 năm 2022 
 XÁC NHẬN CỦA NHÀ TRƯỜNG NGƯỜI VIẾT 
 HIỆU TRƯỞNG 
 Đỗ Thị Phương Nguyễn Thị Tú 
 17 
 TÀI LIỆU THAM KHẢO 
[1] Lê Phương Nga và các cộng sự (2021). Phương pháp dạy học Tiếng 
Việt ở Tiểu học I. NXB Đại học sư phạm, Hà Nội. 
[2] Hoàng Hòa Bình và Nguyễn Minh Thuyết (2013). Phương pháp dạy 
học Tiếng Việt nhìn từ Tiểu học. NXB giáo dục Việt Nam, Hà Nội. 
[3] Quảng Văn (2018). Giúp con phát triển ngôn ngữ. NXB Văn học, Hà 
Nội. 

Tài liệu đính kèm:

  • pdfskkn_bien_phap_ren_luyen_ki_nang_phat_am_chuan_ln_cho_hoc_si.pdf